15-настай Б.Галсансүхийн шүлгүүд /Утга зохиол урлаг сонин - 1988 он/

Àðâàí òàâõàí íàñòàé ýíý õ¿¿ãèéí òóíãàëàã õàðö ãýãýýýí èíýýìñýãëýë, óóëûí ãîë øèã ñàä òàâèñàí çàäãàé õýëýìãèé ø¿ëýã ñàíààíä ìèíü òýð ë ÷èãýýðýý áóóæýý. Íýðò ÿðóó íàéðàã÷ Ñåðãåé Åñåíèíû îéä çîðèóëñàí ñýòã¿¿ëèéí äóãààðûí õàâòñûã õàëöàðòàë íü ºâºðòºëñºí, ÿðóó íàéðàãò ç¿ðõ ñýòãýëýýñýý õàéðòàé èéì íýãýí õ¿¿õºäºº áÿöõàí õîòîä áàéíà ÷èíýý ñàíàñàíã¿é ÿâñàí ÷ áè ìºí áàÿðëàæ áèëýý.

Õ¿¿ãèéí íýðèéã Áààòàðûí Ãàëñàíñ¿õ ãýäýã. Õýíòèé àéìãèéí ªíäºðõààí õîòûí 8-í æèëèéí 2-ð äóíä ñóðãóóëèéí VIII àíãèä ñóðäàã. Ø¿ëýã÷ õ¿¿ Á.Ãàëñàíñ¿õ àéìàãòàà çîõèîãääîã àëòàí ¿çýã øàãíàëûã ýíý æèë “Íàäÿ Ðóøåâàä” ø¿ëãýýðýý õ¿ðòëýý.

“Àëòàí ¿çýã”-ýýð àðä ò¿ìýíäýý õàéðëàãäàõ ñàéõàí ÿðóó íàéðãèéã á¿òýýõèéí ºëçèéòýé åðººëèéã äýâø¿¿ëæ, íàéðãààð æàðãàñàí õ¿¿ãèéí ñóðàã÷èéí ö¿íõ, ñýòãýë õî¸ðòîî òýýæ ÿâäàã ø¿ëãýýñ óíøèã÷ ò¿ìýíäýý òîëèëóóëúÿ.

                                                                                                                    Ñ.Ï¿ðýâ

 

Õ¿¿õýä íàñ

Õ¿¿õýä íàñ õîëäîí îäîõîä

Õîíãîð íàéç ìèíü áèäíýýñ þó ¿ëäýõ áèëýý

“Òóóëàéí” òóõàé ºðºâäºëòýé õàéðûí

Òóíãàëàã èíýýä õýâýýðýý ¿ëäýíý

“Õ¿ðýí ìîðèíû” ãàøóóí çîâëîí

Õàéðëàõ ºðºâäºõèéí ÷àñ õàëóóí íóëèìñ ¿ëäýíý

Öàñ ºíõð¿¿ëýí ºâëèéí ºâãºí áîñãî÷èõîîä

Öàéãàà óóõààð ãý𠺺人 äýãäñýí áàÿð ¿ëäýíý

Õîíãîð íàéç ìèíü ÷è áèäíýýñ

Õ¿¿õýä íàñ áàãàäñàí õóâöñûã ìèíü àâààä ÿâíà.

Õàë ¿çýýã¿é öàãààõàí ñýòãýëèéã ìèíü

Õ¿¿õýä íàñ áèäýíä ¿ëäýýíý.

 

Àíãèéí îõèä

Óëààõàí òóóç õàðõàí ãýçãèéã íü ãýðýëò¿¿ëæ

Óóð öàãààí ãýðýýñ èäýðõýí öîã çàëèéã

Àÿñèéí ñàëõèíä ñýðãýýõýýð ÿàðàí ãàðñàí

Àíãèéí îõèä ìèíü ç¿¿äýý ìàíàæ õîíîíî.

Äààãàí òîîíîò ýöãèéí ãýðò

Äýýø óðãàæ íàð áîëñîí øèãýý

Àíãèéí øèðýýí äýýã¿¿ð

Òóÿàãàà óðñãàõ çóíû ñàð øèã

Àíãèäàà òà íàð öàãààí ãýãýý

Îð÷ëîíä òóëãàò ãàë ýçýãíýõýýð

Îëóóëàà èðæ äýý òà íàð ìèíü

Àíãèéí îõèä ìààíü öýíõýð çóóíààñ

Àëòàí óðãèéí Ìîíãîëæèí îõèä

Ãîî ¿çýñãýëýíãýý îðõèîä ÿâæ äýý.

Íàäÿ Ðóøåâàä

Ìîíãîë ¿ëãýðèéí ¿ìõ øàð òîñ øèã ñàðàí ãýðýëòýíý

̺ðººäºëä àâòàõäàà ýðõ ÷ºëºº ãýæ þó õýëäãèéã îäîî ìýäëýý

ßðóó ãîî ñàéõíûã öýýæ òýíýãýð óõààð÷

ÿãààõàí ãýãýýò çóðàã á¿õíýýñ ÷èíü àç æàðãàëûã áè íýýëýý

Àé Íàäÿ

Ñàð - øèíãýí äóóò æàðãàëûí îðäíû õîíõ àæýý

Ñàëõè - õ¿ì¿¿ñèéã äóóäàõ ìºíõèéí õîíõî÷ àæýý

Ãàë øóóðãà îäîä – îðäíû áàäìààðàã ýðäíýñèéí òóóðãà àæýý

ÿéöýýæ àìæñàíã¿é

Íàìðûí áîðîî áóñ

Íàðíû ãýðýë íýâòýðñýí öàñààð îð÷ëîí ìýãø¿¿ëíýì

Íàäÿ ÷è õàà áàéíà?

Áðóíî, Ãàëëèëåéã ýíõæèíä îäñîí ãýæ

Áóöàæ èðýõã¿é çóóíààñ íàéðàã÷èä óÿíãààð õàéëñàí

Äèâààæèíä îäîî õýí æàðãàæ áàéíà

Äàíòåñ óó? ýñâýë Ïóøêèí óó?

Íàäÿ ÷è õààíà áàéíà?

Äóóñààã¿é óðàí çóðãìéí îðäîíä èðæ õàíà á¿ãäèéã òýìòýðíýì

Èäýðõýí ç¿ðõíèé ãóíèã ñàðíèàæ

Íàäÿ ÷è íàìàéã òºðºõèéã õ¿ëýýëã¿é

Íàðòààñ ÿâ÷èõñàí þì ãýæ ¿¿?

Ãàëáàðâààñàí ìîäíû ¿ç¿¿ð ø¿ðãýí àëäàõ öàõëàé øèã ñàðíû òóÿà

Ãóíèã øèíãýýã¿é îðîã øàðãàë íàâ÷ñûí òóõàé áè÷èõ á¿ðèéä ìèíü

Ãàíöõàí ä¿ðñã¿éõýí Ïóøêèíèéã ÷è çóðñààð ñóóõ øèã ñàíàãäàõóé

Ãàçàð áóóæ àìæààã¿é ñàðíû òóÿà òîãòñîí íàâ÷ñààð íóëèìñàà áè àð÷íàì

Õîíãîð Íàïÿ ìèíü ÷è áèëãèéí ìýëìèéãýý íýýõäýý

Õîðãîé øàðãàë íàðòàé Ìîíãîëûí òýíãýðèéã ë õàðñàí

Õºâã¿¿í áè îð÷ëîíä äóó àëäàõààð ÿàð÷ ìýëìèéãýý íýýõýä

Õîíîã íü ã¿éöñýí òýðãýë ñàðòàé ÷èíèé õàðñàí  òýíãýð ìèíèéõ ë áàéñàí

×è òóóëüñàä ãàðäàã îð÷ëîí çàìáóó òèâ äîð

×èëñýí ãàðàà àìðààæ ÷àäàëã¿é õîðâîîä ìºíõºðñºí

×èíèé õàðñàí Ìîíãîëûí òýíãýð äîð òºðñºí人 áàõàäñààð

×èíèé çóðã,èéí äóòóóã ø¿ëãýýðýý ã¿éöýýõèéí õ¿ñýëä àâòñààð

Àõèàä ë áè áîäëûí äàëàéä õºã àëäàíà

Àëñûí àðâàí ìÿíãàí îäîä øèã çóðàã á¿õýí ÷èíü

Àìãàëàí ñàíñðûí îðä áîëæ õ¿ì¿¿íèé ñýòãýëä òóÿàðàõóé

Àìæààã¿é îðõèñîí äýýâðèéã íü ìèíèé ø¿ëýã îðëîîñîé.

 

 

 

 

 

 

 

 

 


Сэтгэгдэлүүд:

1. oldoshaksli | 2009-10-08 10:10:59
Ай даа
Ясны яруу найрагч шүү.
Ясны юм гэж
Ясанд хүрдэг чанараараа
цаанаа л өөр шүү.
2. dursamj_torohdoo | 2009-10-08 14:02:17
сайн хүү байна шүү
3. LuZa | 2009-10-08 14:05:34
15-настай Б.Галсансүхийн шүлгүүд /Утга зохиол урлаг сонин - 1988 он/
2009-10-08 09:03:41
Арван тавхан настай энэ хүүгийн тунгалаг харц гэгэээн инээмсэглэл, уулын гол шиг сад тависан задгай хэлэмгий шүлэг санаанд минь тэр л чигээрээ буужээ. Нэрт яруу найрагч Сергей Есенины ойд зориулсан сэтгүүлийн дугаарын хавтсыг халцартал нь өвөртөлсөн, яруу найрагт зүрх сэтгэлээсээ хайртай ийм нэгэн хүүхөдөө бяцхан хотод байна чинээ санасангүй явсан ч би мөн баярлаж билээ.

Хүүгийн нэрийг Баатарын Галсансүх гэдэг. Хэнтий аймгийн Өндөрхаан хотын 8-н жилийн 2-р дунд сургуулийн VIII ангид сурдаг. Шүлэгч хүү Б.Галсансүх аймагтаа зохиогддог алтан үзэг шагналыг энэ жил “Надя Рушевад” шүлгээрээ хүртлээ.

“Алтан үзэг”-ээр ард түмэндээ хайрлагдах сайхан яруу найргийг бүтээхийн өлзийтэй ерөөлийг дэвшүүлж, найргаар жаргасан хүүгийн сурагчийн цүнх, сэтгэл хоёртоо тээж явдаг шүлгээс уншигч түмэндээ толилуулъя.

С.Пүрэв



Хүүхэд нас

Хүүхэд нас холдон одоход

Хонгор найз минь биднээс юу үлдэх билээ

“Туулайн” тухай өрөвдөлтэй хайрын

Тунгалаг инээд хэвээрээ үлдэнэ

“Хүрэн морины” гашуун зовлон

Хайрлах өрөвдөхийн час халуун нулимс үлдэнэ

Цас өнхрүүлэн өвлийн өвгөн босгочихоод

Цайгаа уухаар гэр өөдөө дэгдсэн баяр үлдэнэ

Хонгор найз минь чи биднээс

Хүүхэд нас багадсан хувцсыг минь аваад явна.

Хал үзээгүй цагаахан сэтгэлийг минь

Хүүхэд нас бидэнд үлдээнэ.



Ангийн охид

Улаахан тууз хархан гэзгийг нь гэрэлтүүлж

Уур цагаан гэрээс идэрхэн цог залийг

Аясийн салхинд сэргээхээр яаран гарсан

Ангийн охид минь зүүдээ манаж хононо.

Дааган тоонот эцгийн гэрт

Дээш ургаж нар болсон шигээ

Ангийн ширээн дээгүүр

Туяагаа урсгах зуны сар шиг

Ангидаа та нар цагаан гэгээ

Орчлонд тулгат гал эзэгнэхээр

Олуулаа ирж дээ та нар минь

Ангийн охид маань цэнхэр зуунаас

Алтан ургийн Монголжин охид

Гоо үзэсгэлэнгээ орхиод явж дээ.

Надя Рушевад

Монгол үлгэрийн үмх шар тос шиг саран гэрэлтэнэ

Мөрөөдөлд автахдаа эрх чөлөө гэж юу хэлдгийг одоо мэдлээ

Яруу гоо сайхныг цээж тэнэгэр ухаарч

ягаахан гэгээт зураг бүхнээс чинь аз жаргалыг би нээлээ

Ай Надя

Сар - шингэн дуут жаргалын ордны хонх ажээ

Салхи - хүмүүсийг дуудах мөнхийн хонхоч ажээ

Гал шуурга одод – ордны бадмаараг эрднэсийн туурга ажээ

Гүйцээж амжсангүй

Намрын бороо бус

Нарны гэрэл нэвтэрсэн цасаар орчлон мэгшүүлнэм

Надя чи хаа байна?

Бруно, Галлилейг энхжинд одсон гэж

Буцаж ирэхгүй зуунаас найрагчид уянгаар хайлсан

Диваажинд одоо хэн жаргаж байна

Дантес уу? эсвэл Пушкин уу?

Надя чи хаана байна?

Дуусаагүй уран зургмйн ордонд ирж хана бүгдийг тэмтэрнэм

Идэрхэн зүрхний гуниг сарниаж

Надя чи намайг төрөхийг хүлээлгүй

Нартаас явчихсан юм гэж үү?

Галбарваасан модны үзүүр шүргэн алдах цахлай шиг сарны туяа

Гуниг шингээгүй орог шаргал навчсын тухай бичих бүрийд минь

Ганцхан дүрсгүйхэн Пушкинийг чи зурсаар суух шиг санагдахуй

Газар бууж амжаагүй сарны туяа тогтсон навчсаар нулимсаа би арчнам

Хонгор Напя минь чи билгийн мэлмийгээ нээхдээ

Хоргой шаргал нартай Монголын тэнгэрийг л харсан

Хөвгүүн би орчлонд дуу алдахаар яарч мэлмийгээ нээхэд

Хоног нь гүйцсэн тэргэл сартай чиний харсан тэнгэр минийх л байсан

Чи туульсад гардаг орчлон замбуу тив дор

Чилсэн гараа амрааж чадалгүй хорвоод мөнхөрсөн

Чиний харсан Монголын тэнгэр дор төрсөндөө бахадсаар

Чиний зург,ийн дутууг шүлгээрээ гүйцээхийн хүсэлд автсаар

Ахиад л би бодлын далайд хөг алдана

Алсын арван мянган одод шиг зураг бүхэн чинь

Амгалан сансрын орд болж хүмүүний сэтгэлд туяарахуй

Амжаагүй орхисон дээврийг нь миний шүлэг орлоосой.
4. LuZa | 2009-10-08 14:06:34
Сайхан шүлэг байна уншиж чадахгүй болхоор хуулчихлаа
5. bolorka83 | 2009-10-08 14:14:25
bayarllaa hongoroo
6. osohoooch | 2009-10-08 22:26:08
Saihan yum aa.
7. PUZL (зочин) | 2009-10-08 23:04:18
Нээрэн баярлалаа хө, энэ шүлгийг нь аль эртнээс л олж уншихыг хүсэж байлаа. Гэснээс Надя Рушевагийн тухай О.Дашбалбар агсаны шүлэг бас байдаг юм билээ.
8. Б.Баясгалан | 2009-10-09 01:22:09
Өөх, болж байна.
9. Rush | 2009-10-09 01:32:35
aaa ene hunii neg tod dursamj bii dee hehe... shulguud ni ih oor nudeer yortontsiig harsan bdiinshuu tee... shaal oor bur tes oor nudeer,,,
10. chimgeeitgel | 2009-10-09 08:52:48
багаасаа л сайхан бичэж байжээ.
11. dao | 2009-10-09 12:40:11
айхтар хүн шүү
12. ollie | 2009-10-09 12:52:03
хөөх, ёстой сонин юм олоод уншчихдаг байна ш д. гилаалаа Эзра.
13. Хэлтэрхий | 2009-10-09 13:29:16
ундарсан авьяастай хүү байж.
14. Agai | 2009-10-10 03:29:55
энэ чинь шижир алт байнам
15. ezra pound (зочин) | 2009-10-10 13:36:27
bugdiin chine zuw shuu
16. Монгол Зон | 2009-10-10 13:41:58
so stupid, even though for today' days, so awful,
17. Дон Жуан | 2009-10-10 21:47:18
"Өнө эртнээс надад зориулж бэлдсэн
Өгөөмөр зовлонг жаргал шиг эдлэх сайхан"
Б.Галсансүх

зүгээр нэг хүн ингээд хэлчихгүй л дээ
18. ezra pound (зочин) | 2009-10-12 09:40:01
ter bolboos jinhene tengerees zayasan yaruu nairagch bilee
19. Lily | 2009-10-12 10:03:46
yooy ene Galsansuhtei neg yarij uzehiimsan, bayarlavaa unuudur joohon high baigaag ch helehuu
20. ezra pound (зочин) | 2009-10-12 12:37:27
MAHNam deer ochood uulzahgui wu naad byatshan uls turchteigee hahahaha
21. Арима | 2009-10-12 18:51:18
Аргагүй л өөр юм даа... гэснээс чи хаагуур байна вэ. Мээсэнжэрт тааралды л даа
22. tihiidon (зочин) | 2009-10-13 17:05:37
ter chin nohoi shuu de ugaasaaa.tihiidon blotoi bolow
lolitagiin amarag

Сэтгэгдэл үлдээх:

Таны нэр:
И-мэйл:
нийтэд харагдахгүй
Вэб:
оруулах албагүй
Сэтгэгдэл:
Дуурайлган
бич
CAPTCHA Image Дуут хувилбар
Reload Image

Энэ нь спамаас хамгаалах нэг хэлбэр болно. Нэвтэрсэн үедээ сэтгэгдэл бичихэд энэ гарахгүй.
Powered by BBlog